Psychoterapia poznawczo-behawioralna to skuteczna metoda leczenia zaburzeń psychicznych. Z tego artykułu dowiesz się, czym charakteryzuje się terapia poznawczo-behawioralna oraz jakie są jej główne założenia.
Psychoterapia poznawczo-behawioralna a model ABC
Model ABC (tzw. kajzerka poznawczo-behawioralna) to model, który obrazuje, w jaki sposób myśli, emocje i zachowania wzajemnie na siebie wpływają. To podstawowy model rozumienia problemu w terapii poznawczo-behawioralnej. O co chodzi w tym modelu i dlaczego nazywa się go kajzerką?
Wydarzenie aktywizujące (A)
Sytuacja, w której występuje dana myśl, emocja lub zachowanie. U każdego z nas mogą występować różne myśli, emocje i zachowania w odpowiedzi na te same sytuacje.
Myśli i przekonania (B)
Myśli, jak nazwa wskazuje, pojawiają się automatycznie i mimowolnie w umyśle. Ich treść zależy od indywidualnych przekonań i doświadczeń jednostki. Mogą mieć formę obrazów, wyobrażeń lub słów. Czasem trudno je uchwycić, gdyż stanowią bardzo szybką interpretację danego zdarzenia.
Konsekwencje, czyli emocje, reakcje fizjologiczne i zachowanie (C)
Obejmuje zarówno emocje, reakcje fizjologiczne, jak i zachowanie.
Na czym polega model ABC w terapii poznawczo-behawioralnej?
Każdą trudność można ująć w pięciu kategoriach: sytuacja, myśli, emocje, reakcje fizjologiczne i zachowanie. Wszystkie elementy wzajemnie na siebie wpływają. W terapii poznawczo-behawioralnej zakładamy, że zmiana w jednym obszarze może prowadzić do zmian w pozostałych (np. zmiana myśli może wpływać na emocje). Model ABC pozwala nam nie tylko zidentyfikować problem i dostrzec powtarzające się wzorce funkcjonowania, ale także zaplanować cel i zadecydować, w jakich obszarach chcemy wprowadzić zmiany.
Bibliografia:
A. Popiel, E.Pragowska (2023) Psychoterapia poznawczo-behawioralna
C. Padesky, D. Greenberger (2016) Umysł ponad nastrojem. Zmień nastrój poprzez zmianę sposobu myślenia
