Rodzice dzieci niepełnosprawnych. Spotkania z psychologiem

Fazy akceptacji dziecka niepełnosprawnego przez rodziców

Przystosowanie się do niepełnosprawności dziecka zachodzi indywidualnie, lecz można wyróżnić pewne typowe fazy: faza szoku, kryzysu, pozornego przystosowania się oraz konstruktywne przystosowanie się, czyli adaptacja do niepełnosprawności. Na każdym z tych etapów kluczowa jest rola wsparcia społecznego.

Problemy rodziców dzieci niepełnosprawnych

 Do najczęstszych trudności w opiece nad niepełnosprawnym dzieckiem mogą należeć:

• brak czasu dla siebie i na zaspokojenie swoich potrzeb
• mała ilość snu
• brak zrozumienia ze strony otoczenia
• rezygnacja z planów i marzeń
• codzienne obowiązki
• brak zadowolenia i kontaktów z innymi osobami
• brak odpoczynku

Istotna jest także sytuacja społeczno-ekonomiczna i finansowa która może być dużym zasobem lub ograniczeniem.

Sytuacja rodziców niepełnosprawnych dzieci

Nie bez znaczenia jest również to jak wygląda sytuacja rodzinna oraz podział ról i obowiązków u rodziców niepełnosprawnego dziecka. Problemy wynikające z niepełnosprawności mogą prowadzić do konfliktów, co przekłada się na relacje między członkami rodziny. Zdarza się także, że jeden z rodziców rezygnuje ze swoich marzeń czy planów zawodowych, natomiast drugi angażuje się w pracę nadmiernie.

Etap rozwoju dziecka z niepełnosprawnością

Ważne jest także to na jakim etapie rozwoju aktualnie znajduje się dziecko z niepełnosprawnością , co generuje konieczność zmierzenia się różnymi wyzwaniami oraz wpływa na poziom doświadczanego stresu.

Wsparcie społeczne

Wsparcie społeczne to niezwykle ważny czynnik, który pomaga rodzicom dzieci niepełnosprawnych poprawić funkcjonowanie i jakość życia w rodzinie. Wsparcie może mieć formę praktycznego, informacyjnego czy emocjonalnego. To ważne, aby rodzic niepełnosprawnego dziecka miał przestrzeń na wyrażanie swoich emocji. Sieć wsparcia może obejmować bliskie osoby, rodzinę czy znajomych. Profesjonalne wsparcie rodzina może uzyskać także od specjalistów zdrowia psychicznego, lekarzy czy nauczycieli.

Terapia dla rodziców dzieci z niepełnosprawnością i pomoc psychologiczna dla rodziców niepełnosprawnych dzieci

Jeśli podczas pierwszych wizyt u specjalisty psychologa zostanie podjęta decyzja o wyborze pomocy psychologicznej – np. wsparcia psychologicznego lub regularnej psychoterapii, rodzice mogą skupić się na różnych obszarach pracy. Do niektórych mogą należeć:

• przystosowanie się do zmian
• odbudowa zasobów
• odbudowa sieci kontaktów
• zadbanie i zrozumienie swoich potrzeb oraz wartości życiowych
• odzyskiwanie swojego życia sprzed choroby
• nauka odpuszczania i proszenia o pomoc
• trudności emocjonalne związane z chorobą dziecka i ograniczeniami
• poszukiwanie źródeł przyjemności i wsparcia
• rozwijanie innych wartości

Rodzice niepełnosprawnych dzieci – wizyta u psychologa, psychoterapeuty

Pomoc psychologiczna to ważny element dbania o swój dobrostan i o swoje potrzeby. Pierwsze konsultacje psychologiem pozwalają na ustalenie oczekiwań i celów oraz poznania obszaru zgłaszanych trudności. Po przeprowadzeniu wstępnego wywiadu specjalista zaleci dalsze kroki działania oraz przedstawi oferowane możliwości. Interwencje terapeutyczne będą zależeć od tego na jakim etapie jest rodzic oraz od sytuacji i potrzeb rodziny.

Bibliografia:

• Twardowski A., Sytuacja rodzin dzieci niepełnosprawnych, w: Dziecko niepełnosprawne w rodzinie, red. I. Obuchowska, Warszawa 1991.
• Stosor A., Akceptacja niepełnosprawności w rodzinie w kontekście doświadczanego wsparcia społecznego – rola grup wsparcia, „Humanum. Międzynarodowe Studia Społeczno-Humanistyczne”, 25(2), 2017.
• Sekułowicz M., Problematyka funkcjonowania rodzin dzieci niepełnosprawnych, „Teraźniejszość – człowiek – edukacja”, Uniwersytet Wrocławski.
• Reyman J., Kucyper K., Między rezygnacją a wyzwaniem, Wieczorek Press, Katowice 1994.