Zdarza Ci się wracać z jakiegoś spotkania i przez długi czas myśleć oraz analizować to, w jaki sposób się zachowałeś, co powiedziałeś, w jakim tonie albo rozpamiętywać i przeżywać w kółko jedną sytuację?
Ciągłe analizowanie sytuacji społecznych a lęk społeczny
Lęk społeczny i obawa przed tym, że inni będą nas w jakiś sposób oceniać, mogą powodować, że po spotkaniach często analizujemy to, co wydarzyło się w ich trakcie.
Odtwarzamy w głowie to samo, przypominamy sobie poszczególne fragmenty spotkania, naszej wypowiedzi czy rozmowy z drugą osobą.
Co takiego dzieje się na poziomie naszych myśli i emocji, że sięgamy po takie zachowanie?
Czytanie w myślach – „na pewno źle o mnie pomyśleli”
Czytanie w myślach to częste zniekształcenie poznawcze, które powoduje, że zakładamy, że wiemy, co myślą o nas inni ludzie.
Zazwyczaj czytanie w myślach odnosi się do negatywnych ocen. Wyobrażamy sobie więc, że inni mogą oceniać nas w sposób, w jaki nie chcielibyśmy być oceniani.
Czytanie w myślach to zniekształcenie poznawcze, które może dotyczyć każdego z nas. Jeśli jednak występuje w nadmiarze – tak jak w przypadku innych zniekształceń – może powodować wiele frustracji, cierpienia i niezadowolenia.
Nasze myśli wpływają na samopoczucie i emocje. Im dłużej będziesz więc rozmyślać o danej sytuacji i możliwej ocenie innych osób, tym więcej nieprzyjemnych emocji możesz doświadczać.
Lęk przed oceną innych
To naturalne, że w pewnym stopniu obawiamy się wykluczenia, odrzucenia z grupy czy oceny innych osób.
Jeżeli jednak Twój lęk przed oceną, ośmieszeniem lub kompromitacją jest bardzo silny, może to być znak, że doświadczasz nadmiernego lęku społecznego.
Pamiętaj, że nad lękiem społecznym można pracować i poznawać skuteczne sposoby radzenia sobie z nim.
Lęk przed oceną a przekonania wyniesione z dzieciństwa
Nie bez znaczenia pozostają także nasze przekonania, które często wynosimy z domu rodzinnego i dzieciństwa.
Jeśli np. rodzice bardzo przejmowali się tym, „co powiedzą inni ludzie” oraz opinią innych, my również możemy przesiąknąć podobnymi przekonaniami.
Możemy także myśleć o sobie w negatywny sposób, co dodatkowo będzie sprzyjało obawom, że inni ludzie również będą nas negatywnie oceniać.
Co może kryć się pod lękiem społecznym?
Pod lękiem społecznym oraz obawą przed kompromitacją czy ośmieszeniem mogą kryć się m.in. lęk przed wykluczeniem z grupy czy brak akceptacji ze strony innych osób.
Jeśli czujesz, że Twój lęk jest nadmierny i utrudnia Ci codzienne życie, relacje czy funkcjonowanie w grupie, warto zgłosić się z tym problemem do specjalisty.
Lęk społeczny – psycholog czy psychoterapeuta? Kogo wybrać?
Konsultacja u psychologa może okazać się pomocną formą pierwszego kroku, jeśli mierzysz się z nadmiernym lękiem przed oceną.
Lęk przed oceną często pojawia się w takich sytuacjach jak np. wystąpienia publiczne czy przemówienia – szczególnie wtedy, kiedy jesteśmy wystawieni na ocenę innych osób lub większej grupy.
Jeżeli lęk społeczny zaczyna ograniczać Twoje codzienne funkcjonowanie, powoduje unikanie określonych sytuacji lub sprawia, że po spotkaniach przez długi czas analizujesz swoje zachowanie, warto przyjrzeć się temu bliżej.
